Na današnji dan
30. maj / svibanj (30. 5) jest 150. dan godine po gregorijanskom kalendaru (151. u prestupnoj godini). Do kraja godine još je 215 dana.
Prije 50 godina
1498.Prije 528 g. i 5 m.
-
Kristofor Kolumbo isplovio sa šest brodova iz španske luke Sanlukar na treće putovanje u Novi svet, tokom kojeg je otkrio Trinidad i obale Južne Amerike.
1536.Prije 490 g. i 5 m.
-
Engleski kralj Henri VIII venčao se s trećom ženom, Džejn Sejmor, 11 dana nakon što je pogubljena njegova druga žena Ana Bolen.
1784.Prije 242 g. i 5 m.
-
Mirovnim sporazumom u Parizu završava Englesko-holandski rat od 1780-1784. To je bio četvrti rat imeđu Engleza i Holanđana.
1848.Prije 178 g. i 5 m.
-
SAD i Meksiko ratifikovali sporazum potpisan u februaru 1848. nakon poraza Meksikanaca u američko-meksičkom ratu. Njime je za naknadu od 15 miliona dolara, u sastav SAD ušle su meksičke teritorije Novi Meksiko, Kalifornija, Nevada, Jute, Arizone i Kolorada.
1876.Prije 150 g. i 5 m.
-
Zbačen turski sultan Abdul Aziz, a na presto je stupio njegov nećak sultan Murat V, koji je svrgnut nekoliko meseci kasnije i stavljen u doživotni pritvor u jednu carigradsku palatu.
1942.Prije 84 g. i 5 m.
-
Drugi svetski rat: Britansko ratno vazduhoplovstvo je sa 1.047 aviona bombardovalo nemački grad Keln.
1956.Prije 70 g. i 5 m.
-
Jugoslovenska državno-partijska delegacija s Josipom Brozom Titom na čelu doputovala je u SSSR, u prvu posetu nakon smrti Staljina i raskida s Moskvom 1948.
1973.Prije 53 g. i 5 m.
-
Zapadna Nemačka i Čehoslovačka postigle su dogovor o normalizaciji odnosa, nakon 32-godišnjeg prekida.
1976.Prije 50 g. i 5 m.
-
Prvi voz krenuo prugom Beograd-Bar. Prvi putnik je bio Josip Broz Tito u svom „plavom vozu“.
1980.Prije 46 g. i 5 m.
-
Papa Jovan Pavle II stigao je u Pariz, u prvu posetu jednog pape Francuskoj od 1814.
1990.Prije 36 g. i 5 m.
-
Konstituiran prvi Sabor Hrvatske temeljen na slobodnim višestranačkim izborima, a vlast preuzeli Franjo Tuđman i Hrvatska demokratska zajednica. Od 1991. do 2001. taj se službeno proslavljao kao Dan državnosti.
1992.Prije 34 g. i 5 m.
-
Savet bezbednosti UN usvojio rezoluciju 757 kojom su SR Jugoslaviji, zbog umešanosti u rat u Bosni, uvedene sankcije koje podrazumevaju potpunu ekonomsku blokadu i prekid svih naučnih, kulturnih i sportskih veza sa svetom.
1992.Prije 34 g. i 5 m.
-
U Beogradu ispred Jugoslovenskog dramskog pozorišta nekoliko stotina dramskih umjetnika jednosatnim ćutanjem izrazilo je protest protiv rata na tlu bivše Jugoslavije i saosjećanje sa svim žrtvama.
1995.Prije 31 g. i 5 m.
-
Rusija formalizovala odnose s NATO-om, ali je ponovila upozorenje da bi širenje zapadnog vojnog saveza na istok Evrope moglo da podeli kontinent.
1998.Prije 28 g. i 5 m.
-
U severnoj avganistanskoj provinciji Tahar u zemljotresu je poginulo najmanje 3.000 ljudi.
1999.Prije 27 g. i 5 m.
-
Najmanje 54 osobe poginule su u Minsku, u jurnjavi nekoliko hiljada mladih, koji su nakon završetka koncerta rok muzike jurnuli u ulaz stanice podzemne železnice da se sklone od iznenadne provale oblaka.
2000.Prije 26 g. i 5 m.
-
Vojna komanda na Fidžiju proglasila je vanredno stanje da bi okončala krizu koju su izazvali pobunjenici držeći premijera i grupu vladinih službenika kao taoce.
2001.Prije 25 g. i 5 m.
-
Na poslednjem suđenju u Nemačkoj za zločine počinjene u drugom svetskom ratu, bivši oficir SS-a i nadzornik u koncentracionom logou Terezijenštat, 89-godišnji Anton Malot osuđen je na doživotni zatvor, zbog ubistva trojice i pokušaja ubistva četvrtog zatvorenika jevrejske nacionalnosti na svirep način.
1220.Prije 806 g. i 5 m.
-
Rođen Aleksandar Nevski (rus. Алекса́ндр Яросла́вич Не́вский), veliki ruski knez i svetac Ruske pravoslavne crkve.
1814.Prije 212 g. i 5 m.
-
Rođen Mihail Aleksandrovič Bakunjin (rus. Михаил Александрович Бакунин), ruski revolucionar anarhista.
1846.Prije 180 g. i 5 m.
-
Rođen Petar Karl Faberže (njem. Peter Carl Fabergé) poznat i kao Karl Gustavovič Faberže (rus. Карл Густавович Фаберже), ruski juvelir najpoznatiji po uskršnjim Faberžeovim jajima, napravljenim po uzoru na davnašnja uskršnja jaja, koja je pravio od plemenitih metala i dragog kamenja.
1908.Prije 118 g. i 5 m.
-
Rođen Hanes Olof Jesta Alven (šved. Hannes Olof Gösta Alfvén), švedski fizičar, koji je 1970. godine dobio Nobelovu nagradu za fiziku „za fundamentalni rad i otkrića u magnetnoj hidrodinamici što je omogućilo ogromnu primenu raznih oblasti fizike plazme”.
1909.Prije 117 g. i 5 m.
-
Rođen Beni Gudman (engl. Benny Goodman), pravo ime Beno Gutman (mađ. Benő Guttman), džez muzičar, američki klarinetista i kompozitor.
1914.Prije 112 g. i 5 m.
-
Rođen Sergej Krajger, slovenački i jugoslovenski političar iz vremena komunizma. Bio je član Predsedništva SFRJ od 1970. i predsednik Predsedništva od maja 1981. do maja 1982.
1945.Prije 81 g. i 5 m.
-
Rođen Petar Pero Zubac, srpski i jugoslovenski književnik i počasni predsednik političke stranke Zeleni-Socijalna pravda.
1964.Prije 62 g. i 5 m.
-
Rođen Venko Andonovski, makedonski romansijer, dramski pisac, pjesnik, esejista, kritičar i književni teoretičar.
1965.Prije 61 g. i 5 m.
-
Rođen William John Donovan, američki profesionalni košarkaški trener u NBA.
1966.Prije 60 g. i 5 m.
-
Rođen Tomas Hesler (njem. Thomas Häßler), njemački fudbalski reprezentativac i trener.
1970.Prije 56 g. i 5 m.
-
Rođen Nikolaj Pešalov (bugarski: Николай Пешалов), hrvatski dizač utega bugarskog porijekla.
1974.Prije 52 g. i 5 m.
-
Rođen Si Lo Grin (engl. Cee Lo Green), američki reper, tekstopisac i glumac.
1431.Prije 595 g. i 5 m.
-
U Ruanu spaljena na lomači francuska nacionalna heroina Jovanka Orleanka, pošto je po nalogu Engleza pred crkvenim sudom optužena da je jeretik i veštica. Rehabilitovana je na reviziji procesa 1456, a odlukom pape Benedikta XV 1920. proglašena je za sveticu.
1778.Prije 248 g. i 5 m.
-
Umro Fransoa Mari Arue (franc. François Marie Arouet), poznat pod književnim pseudonimom Volter (franc. Voltaire), francuski književnik, istoričar i filozof.
1948.Prije 78 g. i 5 m.
-
Umro Jožef Klekl političar, pisac i sveštenik, koji je htio autonomiiju Slovenskoj krajini (Prekmurju).
1960.Prije 66 g. i 5 m.
-
Umro Boris Leonidovič Pasternak (rus. Борис Леонидович Пастернак), ruski književnik.
1961.Prije 65 g. i 5 m.
-
Umro Rafael Leonidas Truhiljo Molina (šp. Rafael Leónidas Trujillo Molina), redsednik - diktator Dominikanske Republike u razdoblju od 1930. do 1938. i 1942. do 1952.
