Na današnji dan
10. decembar / prosinac (10. 12) jest 344. dan godine po gregorijanskom kalendaru (345. u prestupnoj godini). Do kraja godine još je 21 dana.
1508.Prije 517 g., 10 m. i 15 d.
-
Formirana Kambrejska liga, savez protiv Venecije koji su sklopili papa Julije II, francuski kralj Luj XII, aragonski kralj Ferdinand II i rimsko-nemački car Maksimilijan I.
1520.Prije 505 g., 10 m. i 15 d.
-
Nemački crkveni reformator Martin Luter u Vitenbergu javno spalio bulu u kojoj mu je papa Lav X zapretio prokletstvom ako se u roku od 60 dana ne odrekne jeresi. U januaru 1521. Luter ekskomuniciran iz rimokatoličke crkve.
1708.Prije 317 g., 10 m. i 15 d.
-
Savezničke snage su počele opsadu francuskog grad Lil tokom Rata za špansko nasleđe.
1768.Prije 257 g., 10 m. i 15 d.
-
U Londonu je osnovana Kraljevska akademija, a za prvog predsednika je postavljen Džošua Rejnolds.
1810.Prije 215 g., 10 m. i 15 d.
-
Napoleon Bonaparta Francuskoj priključio nemačke gradove Hanover, Bremen, Hamburg, Lauenburg i Libek.
1845.Prije 180 g., 10 m. i 15 d.
-
Škotski izumitelj Robert William Thomson patentirao je svoj izum pneumatskih guma.
1848.Prije 177 g., 10 m. i 15 d.
-
Luj Napoleon nadmoćnom većinom od preko četiri miliona glasova dobio izbore za predsednika Francuske. Četiri godine kasnije izveo državni udar i proglasio se carem Napoleonom III.
1868.Prije 157 g., 10 m. i 15 d.
-
Prvi semafori za regulisanje saobraćaja u svetu počeli da rade u Londonu, na trgu ispred zgrade parlamenta Velike Britanije.
1879.Prije 146 g., 10 m. i 15 d.
-
Iz Pule je Johann Palisa otkrio veliki tamni asteroid glavnog pojasa, a nazvao ga je 211 Isolda po Izoldi iz legende o Tristanu i Izoldi.
1895.Prije 130 g., 10 m. i 15 d.
-
Osnovano Društvo za unapređenje i ulepšavanje Sokobanje, što se smatra začetkom turizma u Srbiji. Sokobanja, u kojoj su često na odmoru boravili knezovi Miloš i Mihajlo Obrenović, pominje se kao lečilište još u starom Rimu i ranoj Vizantiji.
1898.Prije 127 g., 10 m. i 15 d.
-
Potpisan Pariski mirovni ugovor kojim je okončan američko-španski rat. Španija se odrekla Kube i Portorika, a za 20 miliona dolara ustupila Amerikancima Filipine i Guam.
1901.Prije 124 g., 10 m. i 15 d.
-
Na danu smrti Alfreda Nobela počinje od 1901. godine dodjela Nobelovih nagrada za mir, koja je jedina Nobelova nagrada koje se dodjele u Oslu. Prvi dobitnik Nobelove nagrade za mir je Henry Dunant.
1902.Prije 123 g., 10 m. i 15 d.
-
Završena je izgradnja Asuanske brane u Egiptu, kojom je regulisan tok Nila.
1936.Prije 89 g., 10 m. i 15 d.
-
Abdicirao britanski kralj Edvard VIII jer nije želeo da se odrekne ženidbe sa Amerikankom Volis Simpson, kako je to od njega tražio premijer Stenli Boldvin. Posle abdikacije dobio titulu vojvode od Vindzora. Nasledio ga George VI.
1941.Prije 84 g., 10 m. i 15 d.
-
Japanski avioni u Drugom svetskom ratu u Južnokineskom moru potopili britanske ratne brodove „Ripals“ i „Princ od Velsa“, na kojima je poginulo oko 800 ljudi.
1948.Prije 77 g., 10 m. i 15 d.
-
Generalna skupština Ujedinjenih nacija usvojila Univerzalnu deklaraciju o pravima čoveka. Taj datum obeležava se kao Dan ljudskih prava.
1954.Prije 71 g., 10 m. i 15 d.
-
Srpski i hrvatski pisci i lingvisti postigli Novosadski dogovor o srpskohrvatskom književnom jeziku, koji je potpisalo 25 uglednih stručnjaka za jezik. Zaključeno da je narodni jezik Srba, Hrvata i Crnogoraca jedan jezik s dva izgovora, da su oba pisma, ćirilica i latinica, ravnopravna i da jezik ima zajednički pravopis.
1963.Prije 62 g., 10 m. i 15 d.
-
Zanzibar, britanski protektorat od 1890, stekao nezavisnost u okviru Britanskog komonvelta. Naredne godine postao republika i s Tanganjikom stvorio novu državu koja je dobila naziv Tanzanija.
1964.Prije 61 g., 10 m. i 15 d.
-
Nobelovu nagradu za mir dobio Amerikanac Martin Luter King, borac za građanska prava crnaca. Ubijen u atentatu u Memfisu četiri godine kasnije.
1967.Prije 58 g., 10 m. i 15 d.
-
Prva komercijalna termonuklearna eksplozija izvršena u Novom Meksiku u SAD radi vađenja prirodnog gasa.
1980.Prije 45 g., 10 m. i 15 d.
-
Milton Obote proglašen za predsednika Ugande, kao prvi afrički šef države koji se vratio na vlast posle zbacivanja vojnim udarom. Vojska ga 1985. drugi put zbacila sa vlasti.
1991.Prije 34 g., 10 m. i 15 d.
-
Jugoslovenska narodna armija se povukla iz Zagreba i Hrvatske, ali su borbe Srba i hrvatskih snaga nastavljene.
1993.Prije 32 g., 10 m. i 15 d.
-
Iz Zagreba uz pratnju predstavnika Katoličke Crkve prema opkoljenim Hrvatima u Lašvanskoj dolini na četrnaestodnevni put krenuo konvoj „Bijeli put za Novu Bilu i Bosnu Srebrenu“.
1996.Prije 29 g., 10 m. i 15 d.
-
Predsednik Južne Afrike Nelson Mandela potpisao Ustav kojim su svi građani, bez obzira na rasu, izjednačeni pred zakonom, kao završni čin u demontiranju sistema aparthejda u toj zemlji.
1998.Prije 27 g., 10 m. i 15 d.
-
Haški tribunal osudio bosanskog Hrvata Antu Furundžiju na 10 godina zatvora zbog mučenja i silovanja zatočenika u bosanskom ratu. To je bila prva presuda kojom je silovanje označeno kao ratni zločin.
2001.Prije 24 g., 10 m. i 15 d.
-
U Prištini konstituisana Skupština Kosova, prva od dolaska međunarodnih snaga u Pokrajinu, u julu 1999. Za predsednika izabran Albanac Nedžat Daci, a predstavnici Srba Oliver Ivanović i Gojko Savić postali članovi petočlanog Predsedništva Skupštine.
2003.Prije 22 g., 10 m. i 15 d.
-
Šef UNMIK-a Hari Holkeri u Prištini predstavio dokument „Standardi za Kosovo“ čija će primena biti od značaja kod ocenjivanja da li je Kosovo dostiglo standarde demokratskog društva koje međunarodna zajednica traži pre početka rešavanja statusa Kosova. Dokument prihvatio i Savet bezbednosti UN.
1815.Prije 210 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođena Ejda Bajron, grofica od Lavlejsa, (engl. Lady Ada Augusta Byron, Countess of Lovelace), britanska matematičarka i prvi programer.
1861.Prije 164 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođen Vladoje Dukat, hrvatski književni povjesničar, filolog i anglist.
1892.Prije 133 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođena Marija Petković, časna sestra proglašena blaženom, utemeljiteljica redovničke zajednice Kćeri Milosrđa sv. Franje, jedine redovničke zajednice osnovane u Hrvatskoj.
1924.Prije 101 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođen Mladen Jagušt, dirigent, direktor Opere i Baleta Srpskog narodnog pozorišta u Novom Sadu, šef Simfonijskog orkestra i Hora RTB, profesor Akademije umetnosti u Novom Sadu i Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu.
1950.Prije 75 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođen Miroslav Ilić, jugoslovenski i srpski pjevač narodne muzike.
1960.Prije 65 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođen Ser Kenet Čarls Brana (engl. Kenneth Charles Branagh), britanski filmski glumac i reditelj.
1987.Prije 38 g., 10 m. i 15 d.
-
Rođen Gonzalo Herardo Igvain (šp. Gonzalo Gerardo Higuaín), argentinski fudbaler.
1896.Prije 129 g., 10 m. i 15 d.
-
Umro Alfred Bernard Nobel (šved. Alfred Bernhard Nobel), švedski hemičar, pronalazač, filantrop, mirotvorac, kozmopopolit i industrijalac, na čiju se godišnjicu smrti svake godine dodjeljuje Nobelova nagrada.
1926.Prije 99 g., 10 m. i 15 d.
-
Umro Nikola Pašić, srpski i jugoslovenski političar, predsednik vlade Kraljevine Srbije i Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca, osnivač i vođa Narodne radikalne stranke.
1950.Prije 75 g., 10 m. i 15 d.
-
Umro Kim Gyu-sik (kor: hang: 김규식 hanj: 金奎植 ), korejski političar, diplomata i pjesnik.
1995.Prije 30 g., 10 m. i 15 d.
-
Umrla Saša Božović rođena Magazinović srpska lekarka i književnica, učesnica Narodnooslobodilačke borbe.
2006.Prije 19 g., 10 m. i 15 d.
-
Umro Augusto Hose Ramon Pinoče Ugarte (šp. Augusto José Ramón Pinochet Ugarte), čileanski general i diktator.
