Na današnji dan
1. decembar / prosinac (1. 12) jest 335. dan godine po gregorijanskom kalendaru (336. u prestupnoj godini). Do kraja godine još je 30 dana.
1167.Prije 858 g. i 11 m.
-
Gornjotalijanski gradovi (između ostalih Milano, Bologna i Venecija), sklopili su Drugi lombardijski savez koji je do 1183. prekinuo vlast rimsko-njemačkog cara Fridrika I. Barbarosse u carskoj Italiji.
1250.Prije 775 g. i 11 m.
-
Nastala Povaljska listina, najstarija ćirilicom pisana isprava na pergameni na hrvatskom prostoru.
1640.Prije 385 g. i 11 m.
-
Portugalija posle ustanka kojim je zbačena španska vlast ponovo stekla nezavisnost. Dve sedmice kasnije vojvoda od Braganse krunisan za portugalskog kralja pod imenom Žoao IV. Španija nezavisnost Portugalije priznala tek 1668.
1803.Prije 222 g. i 11 m.
-
Stupile su u Francuskoj na snagu nove odredba o pravu na rad po kojima su radnici morali imati radnu knjižicu potvrđenu od policije ili gradskih činovnika. S takvim dokumentom, bez koje više nitko nije mogao dobiti posao, omogućena je državna kontrola radništva.
1813.Prije 212 g. i 11 m.
-
Poslije neodređenog odgovora francuskog cara Napoleona I na mirovne uslove saveznika, Rusija, Pruska i Austrija su se odlučile za invaziju Francuske.
1821.Prije 204 g. i 11 m.
-
Dominikanska Republika, koja obuhvata dve trećine istočnog dela karipskog ostrva Haiti, tada poznatog kao Hispanjola, proglasila nezavisnost od Španije.
1822.Prije 203 g. i 11 m.
-
Osnivač brazilskog carstva Dom Pedro krunisan za prvog cara Brazila pod imenom Pedro I.
1906.Prije 119 g. i 11 m.
-
U Parizu otvoren bioskop „Omnija Pate“, prva dvorana u svetu namenski izgrađena za prikazivanje filmova.
1918.Prije 107 g. i 11 m.
-
Ujedinjenjem država Država Srba, Hrvata i Slovenaca sa Kraljevinom Srbijom i Kraljevinom Crnom Gorom, nastala prva zajednička jugoslavenska država Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca, kasnije Kraljevina Jugoslavija.
1918.Prije 107 g. i 11 m.
-
Provincija Transilvanija, ranije u sastavu Mađarske, odnosno Austro-Ugarske, ujedinila se s Rumunijom. U sastav Rumunije ušao i rumunski deo Banata i još neke pokrajine. Taj datum Rumuni slave kao nacionalni praznik, Dan ujedinjenja.
1925.Prije 100 g. i 11 m.
-
U Lokarnu u Švajcarskoj potpisani sporazumi evropskih država o garanciji mira i nepovredivosti granica. Najvažnijim smatra se Rajnski pakt kojim su se Nemačka, Francuska i Belgija obavezale na poštovanje granica, a Nemačka prihvatila demilitarizaciju Rajnske oblasti. Te sporazume prekršio Hitler 1936, kada je okupirao Rajnsku oblast, a potom napao Čehoslovačku i Poljsku.
1941.Prije 84 g. i 11 m.
-
Crnogorski NOP odred za operacije u Sandžaku, pod komandom Arsa Jovanovića, izvršio napad na italijanski garnizon u Pljevljima. Posle teških borbi partizani su bili primorani da se, uz teške gubitke, od oko 500 poginulih i ranjenih, povuku iz Pljevalja.
1971.Prije 54 g. i 11 m.
-
U Karađorđevu, na sednici Predsedništva Saveza komunista Jugoslavije, smenjen deo rukovodstva Saveza komunista Hrvatske, nosilaca politike tzv. masovnog pokreta. Usledile čistke u političkim i privrednim vrhovima u Srbiji, Sloveniji i Makedoniji, čime je sprečen pokušaj političkih i privrednih reformi u SFRJ.
1981.Prije 44 g. i 11 m.
-
U najvećoj nesreći u istoriji jugoslovenskog vazduhoplovstva, avion „DC-9 super 80“ ljubljanskog „Inex-adria avio-prometa“ udario u planinu u blizini Ajačija na Korzici. Poginulo svih 178 putnika i članova posade.
1988.Prije 37 g. i 11 m.
-
Benazir Buto postala premijer Pakistana, kao prva žena na čelu jedne islamske zemlje.
1989.Prije 36 g. i 11 m.
-
Mihail Gorbačov kao prvi sovjetski lider posetio Vatikan i dogovorio se s papom Jovanom Pavlom II o uspostavljanju diplomatskih odnosa SSSR i Vatikana.
1991.Prije 34 g. i 11 m.
-
Na referendumu u sovjetskoj republici Ukrajini nadmoćna većina birača izjasnila se za nezavisnost od SSSR.
2000.Prije 25 g. i 11 m.
-
Lider Partije nacionalne akcije Vinsent Foks inaugurisan za predsednika Meksika, čime je okončan 71 godinu dug period vladavine Institucionalne revolucionarne partije. To je bio prvi poraz te partije od 1929.
2001.Prije 24 g. i 11 m.
-
U dva napada palestinskih bombaša-samoubica u Jerusalimu poginulo 10 Izraelaca, a u eksploziji autobusa u Haifi ubijeno njih 30. U napadima povređeno preko 200 osoba.
2002.Prije 23 g. i 11 m.
-
Za predsednika Slovenije izabran dotadašnji premijer u više mandata Janez Drnovšek.
1793.Prije 232 g. i 11 m.
-
Rođen Nikolaj Ivanovič Lobačevski, (rus. Лобачевский Николай Иванович), ruski matematičar.
1896.Prije 129 g. i 11 m.
-
Rođen Georgij Konstantinovič Žukov (rus. Гео́ргий Константи́нович Жу́ков), sovjetski vojskovođa, maršal Sovjetskog Saveza i ministar odbrane SSSR-a od 1955. do 1957. godine.
1910.Prije 115 g. i 11 m.
-
Rođen Dame Alicia Markova, jedna od najslavnijih balerina dvadesetog vijeka, koja je osnovala i vodila Engleski nacionalni balet.
1920.Prije 105 g. i 11 m.
-
Rođen Borivoje Simić, dirigent i kompozitor, dirigent i rukovodilac Hora RTB-a.
1935.Prije 90 g. i 11 m.
-
Rođen Hejvud „Vudi” Alen (engl. Heywood "Woody" Allen), rođen kao Alan Stjuart Konigsberg (engl. Allan Stewart Konigsberg), američki komičar, režiser, autor i glumac.
1935.Prije 90 g. i 11 m.
-
Rođen Stjepan Mihaljinec, hrvatski kompozitor, aranžer, dirigent i pijanist.
1941.Prije 84 g. i 11 m.
-
Poginuo Dušan Obradović, komandant Jezersko-šaranskog bataljona Crnogorsko-sancačkog NOP odreda i narodni heroj.
1955.Prije 70 g. i 11 m.
-
Umro Vladislav S. Ribnikar, novinar, učesnik NOR-a i direktor „Politike“ i TANJUG-a.
1974.Prije 51 g. i 11 m.
-
Umro Lajoš Zilahi (mađ. Zilahy Lajos), mađarski romansijer i dramatičar. Jedan je od vodećih, ako ne i najčitaniji prozni mađarski autor dvadesetog vijeka.
1982.Prije 43 g. i 11 m.
-
Umro Kosta Sivčev, konstruktor aviona, vazduhoplovno tehnički pukovnik u SFRJ.
1997.Prije 28 g. i 11 m.
-
Umro Stefan Grapeli (franc. Stéphane Grappelli), francuski džez - violinista.
